Kahramanmaraş Ramada Otel’de 28-30 Haziran 2011 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan '5. Uluslararası Türkiye Mozaik Corpusu Sempozyumu" başladı. Sempozyum için şehrimize yurt dışından ve yurt içinden gelen bilim adamları ile tek tek ilgilenen Vali Kocatepe katılımlarından dolayı teşekkür etti.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşımızın okunması ile başlayan sempozyumun açılış konuşmasını yapan Kültür ve Turizm İl Müdürü Seydi Küçükdağlı Kahramanmaraş'ta kaçak kazı sonrasında ortaya çıkartılan mozaiklerin bugün 146 hektar alanı kapsadığını ifade ederek, bu alanın 2010 yılında 3. derece arkeolojik SİT alanı olarak tescillendiğini söyledi.

Uludağ Üniversitesi Mozaik Araştırmaları Merkezi Başkanı Prof. Dr. Mustafa Şahin ise Türkiye Mozaik Corpusu Sempozyumu'nu 2004 yılından bu yana düzenlediklerini ifade ederek, iki yılda bir gerçekleştirilen sempozyumların Türkiye'deki mozaikleri dünyaya tanıtma imkânı sağladığını söyledi. Prof. Dr. Şahin, şunları kaydetti: "Ayrıca merkezimiz Türkiye'deki mozaiklerle ilgili veri bankası oluşturmaktadır. Kahramanmaraş mozaik konusunda tarihinde ilk kez böylesi bir önemli toplantıya ev sahipliği yapıyor. Böylece kentteki mozaiklerin dünyadaki önemini masaya yatırma imkanı bulacağız. Türkiye, mozaik sanatı konusunda kendisini ifade edebilmiş durumda değil. Mozaik sanatı konusunda Türkiye dünyanın en önemli merkezlerinden birisi. Mozaik sanatının ilk ortaya çıkmış olduğu M. Ö 8. yüzyılda örneklerinin görüldüğü kesintisiz bir şekilde mozaik sanatına ev sahipliği yapmıştır. Buna rağmen bir Tunus, Mısır yaptığı yayınlarla mozaiklerini dünyaya tanıtmıştır. Biz bunu henüz başarabilmiş değiliz. Bundan yola çıkarak 2006'da Bursa'da Mozaik Araştırmaları Merkezi'ni kurduk. Merkezimizin amacı Türkiye mozaiğini hak ettiği ölçüde dünyaya tanıtmak. "

Prof. Dr. Mustafa Şahin, Kahramanmaraş'ta bulunan mozaiklerin üzerinde mitolojik desenler ve geometrik desenler bulunduğunu, mozaiklerde genellikle günlük hayattan konuların yer aldığını ifade ederek, şöyle devam etti: "Baktığımız zaman villalar var, villalarda yaşanan hayatlar var. Daha da önemlisi villaların sahiplerinin ismi var. Bu bize sahiplerinin kim olduklarını hem de sosyal statülerini gösteriyor. Günlük hayattan sıradan konular var. Örneğin kazılarda ortaya çıkan bir mozaik var. Bunlardan birisi herkesin dikkatini çeken bir horoz ile tilkinin muhabbeti. Bu kompozisyonda horoz ile tilki muhabbet ediyor. Horozun ağzında dala benzer birşey var. Tilki ısrarla o dalı istiyor ki horoz ayağını öne uzatmış 'hayır olmaz' diyor. Bunu görünce La Fontaine'nin meşhur karga ile tilki hikayesini anımsıyoruz. Biliyorsunuz tilki karganın ağzından peyniri almaya çalışır. Bununla ilgili oyunlar düzenler. Ancak burada La Fontaine'nin neredeyse bin 500 yıl öncesine ait bir belge var. Burada karga yerine horoz var. Bu hikayede tilki ile horoz mu vardı acaba diye düşünüyoruz. Bu hikayenin kaynağı acaba Kahramanmaraş mı? Bu soruyu soruyoruz. Bu hikaye ile ilgilenen edebiyatçıların dikkatini çekebilir "

Prof. Dr. Şahin, Kahramanmaraş'ın şu anda güneyin en önemli ticaret merkezlerinden biri olduğunu ve kültürel değerlerle bunun daha da gelişebileceğini dile getirdi. Kahramanmaraş'ın kültürel değerler açısından Gaziantep'ten geri olmadığına işaret eden Prof. Dr. Şahin, "Gaziantep, Zeugma'yı kullanarak ön plana çıkmıştır. Turizm merkezine haline gelmiştir. Kahramanmaraş'ta şu anda büyük bir fırsat yakalamış durumda. Çünkü Kahramanmaraş'ta bulunan mozaikler kesinlikle Gaziantep'te bulunan mozaiklerden daha önemli, seçilen kompozisyonlar açısından. Zaten bu sempozyumda da ortaya çıkacaktır. Zeugma mozaiklerinden daha da önemli bir yere sahiptir. Bu mozaiklerin hak ettiği şekilde kazılarak çıkartılması ve gelecek nesillere aktarılması, Kahramanmaraş'ı turizm ve kültür açısından önemli yere getirecektir" dedi.

AIEMA Başkanvekili Prof. Dr. Darmon, sempozyumun açılışında yaptığı konuşmada, sempozyumu çok önemsediklerini ifade ederek, bundan sonraki sempozyumun 2012'de Venedik'te yapılacağını bildirdi. Prof. Dr. Darmon, şöyle konuştu: "Bugün burada elde edeceğimiz sonuçlar Venedik'te konuşulacak ve Kahramanmaraş'ın mozaiklerini dünya tanıyacak. Türkiye'de henüz yer altından çıkartılmamış olan mozaiklerin dünya genelinde bilinmesini istiyoruz. Türkiye'de böyle bir sorun var. Bizim de AIEMA olarak yapmaya çalıştığımız şey bu. Mozaikler dünya mirası ve aslında çok değerli olmakla beraber Türkiye sınırlarının dışında bilinmiyor. Dünyanın pek çok yerinde bu çalışmalar yapıldı. Avrupa'da, İtalya'da bazıları tamamlandı. Zaten merkezimin amacı dünya genelindeki bu çabaları artırmak. Bu çalışmaların Türkiye'de de yapılmaya başlanması bizim için çok değerli. Çünkü bu bir miras. "

Türkiye'deki mozaiklerin en önemli özelliğinin o döneme ait yaşamsal durumu, sahneleri yansıtması olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Darmon, bütün motiflerde çiçek ve geometrik desenlerin kullanılmasının ve bu mozaiklerin bulunan bir vazodan çok daha fazla anlam ifade ettiğini vurguladı. Prof. Dr. Darmon, şöyle devam etti: "Çünkü o dönemin yaşamını anlatıyor. Türkiye'deki mozaiklerin bir diğer özelliği de yaşam alanları çöktüğünde, ortadan kaybolduğunda, binalar yıkıldığında bina duvarlarının yıkılışı mozaiklerin aslında tamamıyla korunmasına yol açmış durumda. Ne zaman bir kazı yapılsa mozaikler ortaya çıkartılsa görüyoruz ki hepsi çok iyi durumda. Binaların duvarlarının üzerlerini kapatmış olması onların korunmasını sağlamış. Dolayısıyla bütün bunların yeryüzüne çıkması dünyanın bu konuya ilgi göstermesi ve Türkiye'deki corpus çalışmalarının tamamlanması çok önemli. Bu konuda 22 kitap yayımladık. Amaçlarımızdan biri de Türkiye'deki bu yayınların artmasını sağlamak. Bu mirasın paylaşmasını sağlamak istiyoruz. "AIEMA Başkanvekili Prof. Dr. Darmon, Türkiye'de Roma dönemine ait çok önemli değerler bulunduğunu ve bunların dünyanın ilgisini çekeceğini vurguladı.

Kahramanmaraş Belediye Başkanı Mustafa Poyraz, illerin en büyük sıkıntısının kendilerini tanıtamamaları olduğunu söyledi. Poyraz; “Elinizde çok iyi bir malzemeniz olur ama, o değer gün yüzüne çıkmasa toprağın altında yüzyıllar binyıllar kalır kimsenin haber olmaz artık bu zenginliğimiz yeryüzüne çıktı.Kahramanmaraş'ın zenginliğinin yavaş yavaş farkına varılması ile mozaik alan açık hava müzesi olacaktır” dedi.

Kahramanmaraş Valisi Şükrü Kocatepe de konuşmasında, Kahramanmaraş'taki mozaikleri gelecek nesillere aktarmanın görevleri olduğunu söyledi. Mozaiklerle başlayan süreçte Kahramanmaraş'ın sahip olduğu diğer tarihi eser ve kültür varlıklarıyla da bir "kültür kenti" olarak daha fazla anılır ve ziyaret edilir hale geleceğini vurgulayan Vali Kocatepe Sempozyumda yaptığı konuşmada;

Kaynaklara göre bilinen tarihi 13.000 yıl öncesine kadar giden bir kent olan Kahramanmaraş; Asur, Hitit, Pers, Makedonya, Kommagene Krallığı, Roma, Bizans, Selçuklu ve Dulkadir Beyliği ile Osmanlı Devleti dönemlerine ait medeniyetlerin kültürel zenginliğini günümüze taşımıştır.

Bugün Kahramanmaraş Arkeoloji Müzesi’nde 30.000’den fazla tarihi eser yer almaktadır. İlde Kazısı uzun yıllardan beri devam eden Domuztepe Höyüğü ve insanlığın ilk yaşam izlerinin bulunduğu Yukarı Döngel Köyü yakınlarında bulunan Direkli Mağarası başta olmak üzere, ilçeler dâhil toplam 81 höyük, 22 Kale, 2 Ören yeri, çok sayıda kaya mezarı, 5 han, 11 hamam, 28 tarihi camii, 9 çarşı, 184 tescilli konak bulunmaktadır. Bunlarla birlikte 2007 yılında ortaya çıkan ve bu sempozyumun ana konusu olan Germanicia Taban Mozaikleri, Kahramanmaraş’ın kültürel zenginliğine yeni ve zengin bir boyut daha eklemiştir.

Germanicia Antik Kenti Antik Roma’da, kendine ait para bastıracak kadar önemli ve ihtişamlı bir şehir iken, uğradığı istilalar ve yangınlar sonucu yakılıp-yıkılarak 1600 yıl toprağın derinliklerine gömülü kalmıştır. Yaklaşık 4 yıldan bu yana sürdürülen çalışmalarla ortaya çıkarılmaya başlanan kentin taban mozaikleri; Kahramanmaraş Şehir Merkezinde Dulkadiroğlu, Bağlarbaşı, Namık Kemal ve Şeyhadil Mahalleleri’nde yaygın biçimde yer almaktadır. Yapıldığı dönemin kültürünü anlatan benzersiz bir miras olarak 146 hektarlık alana yayılmış olarak tespit edilen mozaikler, kentimizin turizmine yeni bir yön verebilecek potansiyelde görünmektedir.

Bu güne kadar yerleşim yeri konusunda tarihçilerin tam olarak karar veremediği antik Germanicia kent alanı, bulunan mozaikler sayesinde artık kesin olarak tespit edilmiştir denilebilir. Bundan sonra konuyla ilgilenen hem ülkemizdeki hem de ülkemiz dışındaki tarihçiler, arkeologlar burada yapacakları araştırmalarla bugüne kadar konuyla ilgili var olan bilgileri gözden geçirecekler ve buradan elde edilen verilerle yeni görüşler, yeni yaklaşımlar ortaya koyacaklardır. Özellikle Kentimizdeki mozaiklerde; ülkemizin diğer bölgelerindeki mozaiklerde yer alan mitolojik unsurlardan farklı olarak, dönemin ,yani M.S. 4. - 5. yüzyılların sosyal, kültürel yapısını, mimari özelliklerini, dönemin canlı türlerini, bitki çeşitlerini, günlük yaşam tarzını yansıtması, bu alanda çalışmalar yapan bilim adamları için yeni kapılar aralayacaktır.

Antik alanın şehrimizde bulunmuş olması, bu mozaiklerin insanlığın ortak mirası olmasına mani değildir. Bize emanet edilen bu eserleri, incitmeden ortaya çıkarmak, gerçek bilimsel çalışmalarla tanımlamak, araştırmacıların ve meraklıların hizmetine sunmak, gelecek nesillere aktarmak elbette bizim görevimizdir. Mozaiklerle başlayan bu süreçte Kahramanmaraş yakın gelecekte, sahip olduğu diğer tarihi eserler ve kültür varlıkları ile birlikte bir tarih ve kültür kenti olarak daha fazla anılır ve ziyaret edilir hale gelecektir.

Bu sempozyumun, henüz ilk adımını attığımız Germanicia Antik Kentinin ortaya çıkarılmasında iyi bir başlangıç olmasını umut etmekteyim. Taban mozaiklerinin güzelliği ile bizi karşılayan bu medeniyet, çalışmalar yapılıp ortaya çıktıkça bize yeni heyecanlar yaşatacak, yeni güzellikler, yeni bilgiler sunacak gibi görünmektedir. Bu da siz değerli bilim insanlarının katkıları ile olacaktır. Fazla zaman kaybetmeden Germanicia antik kenti kalıntıları ile Göksun’da yeni bulunan mozaik alanları ile ilgili çalışmaların sağlıklı bir şekilde ilerlemesini arzu etmekteyiz.

5. Uluslar arası Türkiye Mozaik Corpusu Sempozyumu’nun konusunu “Kahramanmaraş Mozaiklerinin Dünya Mozaiklerindeki Yeri” olarak belirleyerek ilimizde yapılmasını sağlayan Uludağ Üniversitesi Rektörlüğüne ve Saygıdeğer hocamız Profesör Dr.Sayın Mustafa Şahin' e, Mozaik Araştırmaları Merkezi Başkanlığına, organizasyona destek veren “Dünya Mozaik Araştırmaları Merkezi (AIEMA) Başkanlığı”na, bizzat ve tebliğleri ile sempozyuma katılan saygıdeğer bilim adamlarına şükranlarımı sunuyorum.

Sempozyumun gerçekleşmesinde önemli mali katkısı olan Doğu Akdeniz kalkınma ajansı Yönetim Kurulu ve Genel Sekreterine, Kahramanmaraş Belediye Başkanlığına, Ticaret ve Sanayi Odamıza ,ayrıca bu güne kadar yapılan çalışmaları başarı ile yürüten İl Kültür-Turizm Müdürlüğü ile Müze Müdürlüğü yönetici ve personeline teşekkürlerimi sunarken, sempozyumun başarılı ve verimli geçmesini diler hepinizi saygıyla selamlarım.

3 gün devam edecek olan sempozyuma 37'si yurt dışından gelen toplam 90 bilim adamı katılıyor.